Không có gì là đáng ngạc nhiên khi tác phẩm văn học tôi là bêtô của nhà văn Nguyễn Nhật Ánh đạt được 11/11 số phiếu của Hội đồng chấm giải thưởng văn học TP HCM năm nay, dù nó là tác phẩm cuối cùng được đưa vào danh sách bình xét. Trong những tác phẩm được đề nghị, nó tạm thời bị quên lãng. Phải chăng vì nó bị tạm thời che khuất giữa hàng lọat tác phẩm có cách viết, đề tài khá ấn tượng trong những khoảng thời gian gần đây. Như Song song của Vũ Đình Giang, Sự trở lại của những vết xước của Trần Nhã Thụy, hay Người ăn gió của Nhật Chiêu. Bởi nó chỉ là câu chuyện kể của một chú chó con tên là Bêtô. Nó được khoác lên mình một lớp vỏ không mấy ấn tượng: câu chuyện dành cho thiếu nhi. Nhưng rồi nó được nhắc đến và lập tức tìm được sự thống nhất phiếu cao chính bởi cái vỏ có phần khiêm tốn, dung dị nhưng lại hàm chứa ấy.
Dường như bây giờ, sau cả năm trời ra mắt, người ta đã quên đi phần nào ấn tượng bất ngờ khi tôi là bêtô ra mắt. Bất ngờ vì một khuôn mặt mới của nhà văn Nguyễn Nhật Ánh. Anh đã từng viết về những đứa trẻ bình thường trong đời sống sinh họat bình thường. Rồi viết về những câu chuyện thần tiên phù thủy theo một kiểu rất Việt Nam. Và lần này, nhà văn lại “hóa thân” vào một chú chó con.
Những câu chuyện của Bêtô được thể hiện ngắn gọn, sinh động và hấp dẫn lạ kỳ. Nó là một cách nhìn, cách cảm thế giới rất trong trẻo, hồn nhiên và tự nhiên. Nó là những câu chuyện từng trải của một con người đi qua nhiều cánh cửa cuộc sống. Và nhìn lại một cách bình tĩnh, chiêm nghiệm, không hề thơ ngây, nhưng cũng không lọc lõi, sành sõi, chai đá…. Nó không xây những ảo tưởng mơ hồ, nhưng cũng không bẻ gãy, đâm thủng thế giới của niềm tin, tình cảm.
Làm sao không thú vị khi đọc đoạn văn này: Nó kể về ước mơ của chú chó Bino nhút nhát: muốn trở thành diễn viên xiếc. Bêtô cười nhạo chú: Làm sao cậu thành diễn viên xiếc được khi mà cậu nhút nhát đến thế. Lên xuống cầu thang cũng không dám. Tiếng cười của Bêtôđã khiến Bino “kêu lên, giọng nó lớn đến mức có cảm tưởng tôi vừa phạm một sai lầm ghê gớm”. Sai lầm đó chính là không được chế nhạo, cười cợt ước mơ của người khác. Bởi “Một ngày nào đó bạn sẽ nhận ra ý nghĩa của ước mơ không phải ở chỗ nó có phù hợp với khả năng thực tế hay không. Điều quan trọng là nó cho phép bạn sống thêm một cuộc đời nữa với cảm xúc của riêng bạn, trong một thế giới mà bạn có thể hóa thân một cách hồn nhiên nhất vào đấng toàn năng”.
Cứ như thế, những triết lý sống, trải nghiệm, cảm nhận rất sâu xa nhưng dung dị, chân thành và tràn ngập tình yêu mến, chia sẻ, cảm thông cuộc đời tràn ngập câu chuyện của nhà văn Nguyễn Nhật Ánh. Có thể cảm thấy hết trong những câu chuyện ấy một người già, thật già, già đến mức đầy đủ mọi từng trải, một người trẻ, trẻ thật trẻ, còn đầy đủ tình yêu và niềm tin vào cuộc đời. Và vì vậy tôi là Bêtô không thể được xếp vào văn học thiếu nhi, hay văn học người lớn. Nó là cuộc trò chuyện, đối thoại giữa hai thế giới ấy, trong một ánh nhìn công bằng, tôn trọng và đầy sẻ chia.
Và vì thế, hãy thử đọc tôi là bêtô một lần nữa, và đặt vào tay con cái bạn tôi là bêtô một lần nữa. Bạn sẽ có cảm giác bình an, như được ngồi xổm xuống đất, bên cạnh đứa con bé nhỏ của bạn và trò chuyện với nó về một thế giới rộng lớn bên ngoài. Thế giới ấy có rất nhiều điều, có cả điều xấu, điều ác, tình bạn, tình yêu…. Hãy bước vào chúng và học cách cư xử xứng đáng với tất cả mọi điều…
Loading ...